Welk beest huist in jou?

Ricky heeft coaching gevraagd, omdat ze merkt dat ze steeds in allerlei conflicten en ruzieachtige processen verzeild raakt, zonder dat ze dat wil. Haar leidinggevende zegt steeds maar dat ze het aan zichzelf te danken heeft. Maar als ze hem vraagt waarom, dan zegt hij alleen maar: ‘Let eens op je gedrag!’ Zonder erbij uit te leggen op welk gedrag hij doelt. Terwijl ze vertelt, zie ik haar kin omhoog gaan, ze schudt haar haren naar achteren en haar kaken trekken strak. Haar ogen veranderen van vriendelijke, grijze kijkers in een strenge, harde frons. Als ik begin te lachen, kijkt ze me verbaasd aan.  Dus pak ik een spiegel en vraag haar nogmaals haar verhaal te vertellen. Op het moment dat haar kin weer de lucht ingaat en haar gezicht vertrekt, vraag ik haar stil te zitten en hou ik haar de spiegel voor. ‘Jeetje, ik lijk wel de Siamese kat van mijn moeder,’ zegt ze. ‘Die kan ook zo arrogant kijken! Ik wist helemaal niet dat ik dat deed. Ja, nee, ja, dan snap ik wel dat mensen zeggen dat ik hooghartig ben.’

Struisvogel, egel of olifant?

In het Trainingsboek conflicthantering en mediation beschrijft Hugo Prein  een mooie oefening, die hij de dierenmetafoor noemt en waarbij hij het spreekwoordelijk gedrag van dieren gebruikt om je gedrag in conflicten te typeren: een struisvogel steekt haar kop in het zand, een egeltje rolt zich op, een olifant laat alles langs haar dikke huid afglijden.

In conflicten gaat het altijd om belangen en behoeften die je hebt. Soms zijn die heel duidelijk (ik heb honger, ik wil die laatste boterham) maar vaak zijn ze veel diffuser. Een woordenwisseling gaat vaak niet over het onderwerp (ik wil morgen niet uit) maar om gezien en gehoord te worden of om waardering die niet gegeven is.

Er zijn verschillende manieren waarop je om kunt gaan met je eigen belangen en die van anderen.

  1. Je negeert je eigen belangen en die van de ander. Met andere woorden, je vermijdt het conflict.
  2. Je gaat voor je eigen belangen en je let helemaal niet op de belangen van de ander. Je drukt je eigen zin door.
  3. Je vindt de belangen van de ander belangrijker dan je eigen belangen. Je geeft zonder meer toe.
  4. Je vindt je eigen belangen en die van de ander evenwaardig en zoekt naar een compromis, zodat iedereen evenveel krijgt.
  5. Je vindt je eigen belangen en die van de ander evenwaardig en zoekt naar samenwerking, waardoor aan ieders belangen zoveel mogelijk wordt voldaan, zonder te zoeken naar wie het minst of het meest krijgt. Het gaat erom dat er een win-win-situatie bereikt wordt.

Deze vijf stijlen zijn allemaal prima, maar de één is effectiever dan de andere al naar gelang de situatie waarin je je bevindt. Als je altijd de rotklussen van de afdeling accepteert en nooit eens voor je eigen belangen opkomt, word je al snel de voetveeg van het team. Tenzij jij die rotklussen juist heel erg leuk vindt en ervoor kiest om ze op te knappen. In dat geval kom je juist op voor je belangen.

Welke stijl jij hebt en wat die stijlen te betekenen hebben, vind je hier terug.

 

Dit artikel werd eerder gepubliceerd op www.sophiamagazine.nl.

Geschreven door Philine Spruijt

Philine Spruijt

Share

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *