Met wie heb jij nog een noot te kraken?

‘Corinne is een lieve collega, maar ik word helemaal gek van haar. Ze blijft maar jengelen om haar zin te krijgen en wel nu! Iedereen moet haar direct helpen, ze kan gewoon niet wachten en gaat er van uit dat iedereen maar tijd heeft voor haar. En het beroerde is, dat ik met haar moet samen werken,’ klaagt Leonie. Natuurlijk heeft ze geprobeerd om Corinne te vertellen dat ze soms moet wachten. Natuurlijk heeft ze Corinne wel eens afgesnauwd of weggestuurd. Natuurlijk heeft ze alles geprobeerd, maar Corinne blijft een lastig mens. ‘Als ze op stoom is, lijkt ze net een vrachtwagen die door dieselt, zonder op het andere verkeer te letten. Ze zeggen dat ze autistisch is, maar ik raak zo langzamerhand echt gestoord van haar!’

Heb jij ook van die mensen om je heen, waar je knettergek van wordt? Dan zijn er een paar dingen waar je iets mee kunt.

  • Als je een collega hebt met een persoonlijkheidsstoornis, dan heeft diegene een gebruiksaanwijzing. Daar kun je je aan ergeren, maar dat helpt niet echt. Veel handiger is om die gebruiksaanwijzing eens uit te zoeken of, nog liever, te vragen wat die ander fijn vindt en daar afspraken over te maken. Overigens, al je collega’s hebben een gebruiksaanwijzing, net als jij. Om de samenwerking te verbeteren helpt het uit te vinden wat die gebruiksaanwijzing is.
  • Voor jezelf maak je het nog makkelijker als je mensen niet beoordeeld op hun persoon of hun eigenschappen, maar op hun gedrag. Iemand is niet vervelend, maar gedraagt zich vervelend. Niemand vindt het fijn om aangesproken te worden op haar persoon of haar eigenschappen, maar gedrag, daar kun je best wel over praten. Heel vaak zijn mensen zich helemaal niet bewust van hun gedrag. Iemand die snel in de tram stapt, vlak voor je langs, wil gewoon een zitplekje hebben. Die heeft je misschien niet eens gezien. Niet netjes, maar het is ook niet persoonlijk naar jou bedoeld. Je zoon die een leeg melkpak in de koelkast terug zet, heeft waarschijnlijk alleen maar aandacht voor zijn volle beker melk en realiseert zich niet dat jij dan denkt dat er nog voldoende melk is. Ook niet, als jij zegt dat hij geen lege pakken melk in de koelkast moet terugzetten.
  • Als iemands gedrag je ergert, bespreek dat dan met diegene. Liefst zo snel mogelijk, maar alleen als je niet geïrriteerd bent. Beschrijf dan de situatie waarin diegene dat gedrag vertoonde en wat dat met jou deed. Bijvoorbeeld: ‘Ik zag dat jij vanmiddag een beker melk nam en het lege pak terugdeed in de koelkast. Dat vind ik vervelend, omdat ik dan denk dat er nog genoeg melk is en geen nieuwe ga halen. En dan zitten we morgen zonder melk.’ Het is belangrijk om erbij te zeggen wat het gedrag van die ander voor jou voor gevolgen heeft, omdat de meeste mensen niet nadenken over de consequenties van hun gedrag. Daarna leg je uit, hoe je het het liefst hebt: ‘Als het melkpak leeg is, wil je het dan op het aanrecht laten staan? Dan snap ik dat de melk op is en kan ik voor nieuwe zorgen.’ Daarna benadruk je nog een keer de afspraak: ‘Dus jij laat het melkpak op het aanrecht staan, als het leeg is. Als je dat niet doet, dan haal ik geen nieuwe melk.’
  • Het moeilijkste is om jouw deel van de afspraak na te komen: als er weer een leeg pak in de koelkast staat, het gewoon te laten staan en geen nieuwe melk te halen. Maar het is wel de beste manier om iemand te laten ervaren welke gevolgen zijn gedrag heeft. Het mooiste is om iedere keer als je zoon dat lege melkpak op het aanrecht laat staan, hem zo snel mogelijk daarvoor een complimentje te geven en te bedanken. Door gedrag te belonen dat je graag ziet, stimuleer je de ander om ermee door te gaan.

Met aanspreken op gedrag, goede afspraken maken en vervolgens ook jouw kant van de afspraken na te komen, kun je het gedrag van anderen (én van jezelf) prima veranderen. Probeer maar eens!

* De namen in dit blog en de omstandigheden zijn gefingeerd.

Als je meer wilt weten over gedragsverandering, kom dan naar één van onze workshops!

Dit artikel werd eerder gepubliceerd op www.sophiamagazine.nl

Geschreven door Philine Spruijt

Philine Spruijt

Share

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *