Dilemma: Houd je als coach slechte organisaties in stand?

Bij de eerste MasterTour Coaching in 2013 sprak Mathieu Weggeman. Hij zei onder andere dat je je als coach moet afvragen of jouw coachen bijdraagt aan het in stand houden van een slechte organisatie. Een opmerking die reuring veroorzaakte in de zaal.

Slechte organisatie
Mathieu Weggeman kent wat ons betreft ‘de coach’ te veel eer en ook te veel verantwoordelijkheid toe. Als je iemand binnen een ‘slechte’ organisatie coacht, dan ben je bezig met het persoonlijk functioneren van die persoon en neem je niet de hele organisatie voor je rekening. Het gaat om de persoonlijke leervragen van de coachee of van het team dat je coacht, natuurlijk in relatie tot de werkcontext, maar als coach kun je de inrichting van de organisatie of het werk niet beïnvloeden. Dat is typisch het werk van een organisatieadviseur. Overigens vroegen we ons ook af, wat een slechte  organisatie is. Bestaat die? Dat lijkt ons niet, net zomin als er slechte mensen bestaan. Je kunt wel spreken over een ongewenste cultuur en onwenselijk gedrag. Dan kun je wel stellen dat door te coachen binnen een ‘slechte’ organisatie je juist een steentje bijdraagt aan het beter worden van die organisatie.

Effect
Je coachee werkt in het systeem en binnen de cultuur van de organisatie. In feite heb je als coach door je coachee invloed op die organisatie. Dan heeft het wel zin om je af te vragen, wat het effect is van je coaching en je eigen opvattingen op je ik –ander coachee. Een van de belangrijke effecten van een (goed) coachingstraject is het in beweging brengen van mensen. De coachee neemt zijn opvattingen, meningen en aannames weer eens onder de loep en kijkt kritisch naar zijn vaste patronen en wat deze opleveren. Dat heeft zelden tot gevolg dat de coachee tot de conclusie komt dat hij helemaal tevreden is met hoe het nu gaat. Wanneer de uitkomst van een coachingstraject is dat alles bij het oude blijft, dan kun je je afvragen of de juiste coach op de juiste plek is ingezet. Wij zijn ervan overtuigd dat wij als coaches mooie dingen doen die het reilen en zeilen binnen organisaties weliswaar beïnvloeden, maar dat is een neveneffect en niet het hoofddoel.  Zoals Mathieu Weggeman het stelt, voelt het als een toegeschoven verantwoordelijkheid die wij niet ervaren en waarvan wij vinden dat die niet bij coaches thuishoort.

Dat is de vraag 
Stel dat de leervraag is: ‘Ik wil stijgen op de carrièreladder. Het topmanagement in ons bedrijf bestaat uit witte mannen met een universitaire opleiding. Zij hebben niets op met vrouwen (allochtonen, gelovigen, vul maar in…) en zijn zelfs ronduit vrouwonvriendelijk. Die houding vind je in de hele organisatie terug. Ik wil tot die top behoren, maar moet dan leren om me vrouwonvriendelijk te gedragen. Dat vind ik lastig, want voor mij zijn alle mensen gelijk.’ Wat doe je als coach? Voldoen aan de leervraag of de opdracht weigeren? Daarmee help je een vrouwonvriendelijke (of diversiteitonvriendelijke)  cultuur in de organisatie in stand te houden. Daar hoef je je niets van aan te trekken, het is niet jouw verantwoordelijkheid als coach. Maar wat doe je als je overtuigd bent van de kracht van feminiene eigenschappen voor iedere organisatie? Alleen al door dat uit te spreken, beïnvloed je je coachee en dus de organisatie. Je kunt ook proberen de coachvraag te veranderen. Bijvoorbeeld naar: Hoe bereik ik de top zonder vrouwonvriendelijk gedrag te vertonen?  Hoe beïnvloed ik het topmanagement, zodat ik met mijn kwaliteiten ook tot die top kan behoren? Hoe beïnvloed ik de cultuur in de organisatie, zodat die meer bij mij past? In feite zeg je dan impliciet dat je de gang van zaken binnen de organisatie niet acceptabel vindt. En ook dan beïnvloed je de organisatie via het ontwikkelproces van je coachee.

Hoe denken andere coaches hierover? 

 

Meer dilemma’s lezen? Bezoek dan regelmatig onze site. Óf bestel de 33 daverende dilemma’s voor Coaches en begeleiders. Ook van onze hand.

 

Dit artikel werd eerder gepubliceerd in het Tijdschrift voor Coaching.

Geschreven door Philine Spruijt

Philine Spruijt

Share

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *